“Θέλομ’ να καλατσεύομ’ (μιλάμε) ποντιακά!”
… και έρχονται κάποιες στιγμές που κάποια «υψηλή» παλάμη σού σφαλίζει τα μάτια τού προσώπου και σού ανοίγει διάπλατα τα όμματα τής διανοίας. Και αναπολείς με ψυχικό άλγος -κάτι σαν πλάκωμα ψυχής μα και ανάταση καρδιάς συνάμα- αλησμόνητες πατρίδες, αγαπημένους ανθρώπους, περισπούδαστα ήθη και έθιμα, ένα αρχέγονο πολιτισμό και μια θεία γλώσσα -την ελληνική- με την περισπούδαστη μορφή της, αυτή τής ποντιακής διαλέκτου.
… και προσπαθείς να επικοινωνήσεις με τα αγαπημένα σου πρόσωπα στη μητρική σου διάλεκτο -την ποντιακή- να εκφραστείς, να δημιουργήσεις … και νοιώθεις ένα κόμπο στο λαιμό. Από συγκίνηση; Όχι μόνο. Είναι αυτή η στιγμή που νοιώθεις ότι αυτό το πολύτιμο εργαλείο, το οποίο ανέπτυξαν και διατήρησαν οι τιμημένοι πρόγονοι σου για αιώνες -οι Ρωμιοί τού Πόντου- κάπου σκαλώνει και δεν καταφέρνεις να αρθρώσεις ούτε μια λέξη.
… και τότε ανασαίνεις βαθιά και φωνάζεις άηχα… «Δεν θα αφήσω αυτή τη διάλεκτο, την ‘υπό εξαφάνιση γλώσσα’ κατά την UNESCO, να χαθεί. Είναι το καταπίστευμα μου, η παρακαταθήκη μου. Πρέπει να το τιμήσω, πρέπει να το προφυλάξω, πρέπει να το παραδώσω άθικτο, αμαγάριστο, στα παιδιά μου, στα εγγόνια μου.»
… και με τη σύμπλευση συνεργατών και τη βοήθεια τής τεχνολογίας ανακοινώνεις το επιχειρούμενο εγχείρημα σου και διαπιστώνεις ότι δεκάδες άτομα -παιδιά και μη- έχουν τον ίδιο πόθο με εσένα. Και αφού επιλέξεις την κατάλληλη εκπαιδευτικό, προγραμματίζεις εβδομαδιαία μαθήματα προσαρμοσμένα στα ωράρια τού καθενός, ρυθμισμένα στην τοπική ώρα τής κάθε περιοχής των ΗΠΑ και Καναδά.
… και συντρέχουν να συμπράξουν όλοι οι ποντιακοί φορείς, με συμπαραστάτη την Παμποντιακή Ομοσπονδίας ΗΠΑ-Καναδά αντάμα με την Ένωση των νεολαιών των τοπικών φορέων της. Το πρόγραμμα πλέον, ως μια νέα Αργώ, ανοίγεται στα βαθιά.
… και οι ενδιαφερόμενοι εγγράφονται στα μαθήματα διδασκαλίας τής ποντιακής διαλέκτου και ο πόθος από όραμα μετεξελίσσεται σε πραγματικότητα και αρχίζει η πορεία ολοκλήρωσης του. Τόσο απλά, τόσο δύσκολα.
… και τότε συνειδητοποιείς ότι το «εγώ» είναι «εμείς», όλοι εμείς, με ένα πηγαίο συναίσθημα βαθιάς ευγνωμοσύνης και ευχαριστιών!
… και βέβαια ευχαριστούμε:
… και την Δρα Δήμητρα Πατρωνίδου, συντονίστρια ελληνικής παιδείας στην Αμερική για την σχετική πρόταση της.
… και την υποψήφια διδάκτωρ και χαρισματική εκπαιδευτικό, δίδα Αρχοντούλα Κωνσταντινίδου, για την προθυμία διδασκαλίας τής ποντιακής διαλέκτου.
… και τα μέλη τού Ιερού Ιδρύματος Παναγία Σουμελά που αποδέχθηκαν παμψηφεί τη σχετική πρόταση.
… και τούς προέδρους τής Ομοσπονδίας, τον νυν, κ. Μιλτιάδη Τσαβδαρίδη, καθώς και τον τέως, κ. Κώστα Τσιλφίδη, για την άμεση ανταπόκριση τους και προώθηση υλοποίησης τού προγράμματος.
… και όλους τούς ποντιακούς φορείς για την υιοθέτηση και στήριξη τού προγράμματος.
… και τον κ. Ιωάννη Βασιλειάδη για την τεχνική του υποστήριξη, και τη συμβολή του στην επικοινωνία και συντονισμό καθώς και την κα. Χριστίνα Κοτσαμποϊκίδη-Τσαβδαρίδη για την από κοινού ενημέρωση και προβολή τού προγράμματος.
… και βέβαια, πάνω από όλους, ευχαριστούμε όλους τούς «μαθητές» -νεότερους και μη- που πρόθυμα εγγράφηκαν και παρακολούθησαν επιμελώς τα μαθήματα τής πρώτης περιόδου, την Άνοιξη τού 2025. Πολλοί δεν γνώριζαν την ελληνική γλώσσα και όμως δήλωσαν περήφανα: «Θέλομ’ να καλατσεύομ’ ποντιακά!».
… και με την αρχή τής νέας σχολικής χρονιάς, το Φθινόπωρο τού 2025, τα μαθήματα θα συνεχιστούν με ένα βασικό επίπεδο για τούς αρχάριους και με ένα δεύτερο -λίγο ανώτερο- για τούς προχωρημένους. Ο κύκλος των μαθημάτων θα αρχίσει το Σάββατο 4 Οκτωβρίου και θα ολοκληρωθεί με την κάλυψη 10 μαθημάτων, το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου με μια ανάπαυλα το Σάββατο, 29 Νοεμβρίου, λόγω τής Ημέρας των Ευχαριστιών τις ΗΠΑ.
… και αν αναρωτιέστε γιατί άραγε «αμερικανάκια» (των ΗΠΑ και Καναδά) να θέλουν να διδαχθούν μια «νεκρή» γλώσσα, τότε η απάντηση ίσως βρίσκεται στα λόγια τού μεγάλου εθνικού ποιητή μας, τού Κωστή Παλαμά, όχι μόνο γιατί «η μεγαλοσύνη στα έθνη δε μετριέται με το στρέμμα» αλλά «με τής καρδιάς το πύρωμα μετριέται…», ούτε γιατί ο Οικουμενικός Ελληνισμός δεν είναι ρίζα που ξεριζώνεται και αποστειρώνεται αλλά σπόρος που ριζώνει, ανθίζει και ευωδιάζει την οικουμένη με το σπάνιο άρωμα του -το άρωμα τού πολιτισμού, των αρχών και αξιών, των ιδανικών και ηθικής- αλλά και γιατί το άδικο μαζί με την νοσταλγία μάς εμπνέουν και μας οδηγούν…:
“Το σπίτι που γεννήθηκα κι ας το πατούν οι ξένοι
στοιχειό είναι και με προσκαλεί· ψυχή, και με προσμένει.
…
Το σπίτι, ας τού νοθέψανε το σχήμα και το χρώμα·
και ανόθευτο κι αχάλαστο, και με προσμένει ακόμα.”
(Κωστής Παλαμάς, 1859-1943)
… και προφανώς αυτή η πορεία -η πλεύση τής Αργούς μας- δεν έχει τελικό προορισμό. Κάθε λιμάνι θα είναι και νέα αφετηρία προς νέο προορισμό. Το επόμενο βήμα θα είναι η εντατικότερη και μεθοδικότερη συνέχιση τού προγράμματος με πιθανή επίσημη πιστοποίηση του και με νέες προσεγγίσεις-προκλήσεις, όπως εκπαιδευτικές εκδρομές σε χωριά τής πατρίδας μας όπου διατηρείται και ομιλείται η ποντιακή διάλεκτος σε καθημερινή βάση για αμεσότερη επαφή με την διάλεκτο και αρτιότερη εντρύφηση.
… και βέβαια υπάρχει ακόμη χρόνος για να εγγραφείτε αν ενδιαφέρεστε. Ο σύνδεσμος για εγγραφή και περισσότερες πληροφορίες…
Ιερό Ίδρυμα Παναγία Σουμελά
10 Σεπτεμβρίου 2025
