Σε εξαιρετικά κρίσιμο σημείο βρίσκεται η υπόθεση του Γιάννη-Βασίλη Γιαϊλαλί, ο οποίος δίνει μάχη να μην εκδοθεί στην Τουρκία, καταγγέλλοντας πως σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο η ζωή του θα τεθεί σε άμεσο κίνδυνο και πως δεν πρόκειται να τύχει δίκαιης δίκης. Μετά την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας, σήμερα 01/04, ο ίδιος εμφανίστηκε βαθιά ανήσυχος, κάνοντας λόγο για εξέλιξη που «δεν πήγε καθόλου καλά» και για μια κατάσταση ακόμη πιο εξωφρενική από τις κατηγορίες που του είχαν ήδη αποδοθεί.
Κάλεσμα αλληλεγγύης προς δημοσιογράφους, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, πολίτες και φορείς της κοινωνίας των πολιτών απηύθυνε ο Γιάννης-Βασίλης Γιαϊλαλί, ζητώντας να στηριχθεί ο αγώνας του ώστε να μη βρεθεί ξανά αντιμέτωπος με την προοπτική επιστροφής του στην Τουρκία.
Ο Γιαϊλαλί, ακτιβιστής ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δημοσιογράφος και αντιρρησίας συνείδησης ποντιακής καταγωγής, έχει τονίσει επανειλημμένα πως, εάν απελαθεί στην Τουρκία, κινδυνεύει όχι μόνο με νέες διώξεις και φυλάκιση, αλλά ακόμη και με απώλεια της ζωής του. Όπως επισημαίνει, σε βάρος του υπάρχουν πολυάριθμες υποθέσεις και εντάλματα σύλληψης, γεγονός που, κατά τον ίδιο, αποκλείει κάθε ενδεχόμενο δίκαιης δικαστικής μεταχείρισης.
Στην ανοιχτή επιστολή του είχε περιγράψει με δραματικούς τόνους το αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει, υπογραμμίζοντας ότι ζει στην Ελλάδα από το 2019, έχοντας εγκαταλείψει την Τουρκία λόγω του φόβου νέας σύλληψης και βασανιστηρίων. Όπως αναφέρει, στο παρελθόν διώχθηκε και φυλακίστηκε εξαιτίας της δράσης του υπέρ της ειρήνης, της υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της αποκάλυψης παραβιάσεων και της δημόσιας στάσης του γύρω από τη μνήμη των γενοκτονιών.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει και στο σκεπτικό με το οποίο απορρίφθηκε η αρχική αίτησή του για άσυλο από το ελληνικό Υπουργείο Μετανάστευσης. Σύμφωνα με όσα ο ίδιος καταγγέλλει, στοιχεία από τις μαρτυρίες του για όσα έζησε κατά την υποχρεωτική στρατιωτική του θητεία τη δεκαετία του 1990, όταν υπήρξε μάρτυρας πυρπολήσεων χωριών και παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ερμηνεύθηκαν σε βάρος του ως «εγκλήματα πολέμου». Ο Γιαϊλαλί απορρίπτει κατηγορηματικά αυτή την προσέγγιση, υποστηρίζοντας πως δεν υπήρξε δράστης, αλλά μάρτυρας αυτών των γεγονότων, και πως η κατοπινή δημόσια στάση του ήταν σταθερά αντιπολεμική και φιλειρηνική.
Η υπόθεσή του πέρασε πλέον σε νέο, καθοριστικό στάδιο, με την ακροαματική διαδικασία να έχει ολοκληρωθεί, χωρίς όμως – όπως όλα δείχνουν – να αφήνει περιθώρια αισιοδοξίας. Στην πρώτη του αντίδραση μετά το τέλος της διαδικασίας, ο Γιαϊλαλί ανέφερε πως «η ακροαματική διαδικασία τελείωσε και μπορώ να πω ότι δεν πήγε καθόλου καλά».
Μάλιστα, άφησε να εννοηθεί ότι αναδείχθηκε μια νέα και εξαιρετικά σοβαρή πτυχή της υπόθεσης, την οποία προς το παρόν δεν θέλησε να αποκαλύψει δημόσια. Όπως είπε, υπάρχει μια κατάσταση για την οποία δεν θα επεκταθεί ακόμη, καθώς προτίθεται πρώτα να την ερευνήσει και στη συνέχεια να τοποθετηθεί αναλυτικά.
Η πιο αιχμηρή αποστροφή της δήλωσής του ήταν πως αυτή η νέα «παραλογικότητα», όπως τη χαρακτήρισε, είναι «πολύ πιο εξωφρενική και φαινομενικά πιο σοβαρή» ακόμη και από τις κατηγορίες περί «εγκλήματος πολέμου» που, όπως έχει καταγγείλει, είχαν προβληθεί εναντίον του. Με εμφανή απογοήτευση, σημείωσε πως αυτό που συνέβη είναι «απαράδεκτο» και «δεν μπορεί να είναι», θέλοντας να καταδείξει τη βαρύτητα όσων, κατά την εκτίμησή του, εκτυλίχθηκαν κατά τη διαδικασία.
Παρά το αρνητικό κλίμα, ο Γιαϊλαλί δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει δημόσια τον δικηγόρο του, τονίζοντας πως έκανε ό,τι ήταν δυνατόν στο πλαίσιο της υπεράσπισής του. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι θα αξιολογήσει κάθε νέα πληροφορία που θα προκύψει και στη συνέχεια θα επανέλθει με νέα, πιο αναλυτική δήλωση.
Η υπόθεση αποκτά πλέον ακόμη μεγαλύτερη πολιτική και νομική βαρύτητα, καθώς στο επίκεντρο δεν βρίσκεται μόνο η προσωπική τύχη ενός διωκόμενου ακτιβιστή, αλλά και το κατά πόσον η Ελλάδα θα τηρήσει στην πράξη τις δεσμεύσεις της απέναντι στο διεθνές δίκαιο, την προστασία των προσφύγων και την αρχή της μη επαναπροώθησης.
Την ώρα που ο ίδιος δηλώνει πως κινδυνεύει άμεσα, το μήνυμα που εκπέμπει είναι σαφές: ζητά δημόσια κινητοποίηση, πολιτική πίεση και διεθνή προσοχή, θεωρώντας ότι μόνο μέσα από την αλληλεγγύη μπορεί να αποτραπεί μια απόφαση με ανυπολόγιστες συνέπειες. Το επόμενο διάστημα, μετά και την αρνητική του αποτίμηση για την ακροαματική διαδικασία, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον η νέα δημόσια παρέμβασή του, στην οποία αναμένεται να αποκαλύψει περισσότερα για όσα ο ίδιος περιγράφει ως μια ακόμη πιο σοβαρή και σκοτεινή εξέλιξη στην ήδη δραματική υπόθεσή του.
Αναλυτικά όσα έγραψε στην ανάρτησή του:
<<Γεια σε όλους, η ακροαματική διαδικασία τελείωσε και μπορώ να πω ότι δεν πήγε καθόλου καλά. Υπάρχει μια κατάσταση για την οποία δεν θα επεκταθώ σε λεπτομέρειες αυτή τη στιγμή, αλλά θα την ερευνήσω και στη συνέχεια θα κάνω μια δήλωση. Να ξέρετε το εξής: αυτή η παραλογικότητα είναι πολύ πιο εξωφρενική και φαινομενικά πιο σοβαρή από τις κατηγορίες για «έγκλημα πολέμου» που μου απαγγέλθηκαν. Λυπάμαι πραγματικά πολύ. Αυτό είναι απαράδεκτο, δεν μπορεί να είναι. Θέλω όλοι να το γνωρίζετε αυτό. Ευχαριστώ πολύ τον δικηγόρο μου. Έκανε ό,τι μπορούσε. Θα αξιολογήσω τυχόν νέες πληροφορίες που θα προκύψουν και στη συνέχεια θα κάνω μια δήλωση>>.
