Η εξερεύνηση του ποδοσφαιρικού Κονγκό

Μία ηλιόλουστη Πέμπτη, στις 28 Δεκεμβρίου 2017, ο Γάλλος Σεμπαστιάν Ντεσάμπρ, φορώντας γκρι κοστούμι, μαύρο πουκάμισο που αργότερα έγινε το σήμα κατατεθέν του και μαύρα παπούτσια, έγινε δεκτός με ενθουσιασμό από πλήθος δημοσιογράφων στο Διεθνές Αεροδρόμιο Εντέμπε της Ουγκάντας.

Εν συνεχεία, αποκαλύφθηκε στα ΜΜΕ της χώρας ως προπονητής της αφρικανικής χώρας αντικαθιστώντας τον Σέρβο Μιλούτιν Σρεντέγιοβιτς, ο οποίος είχε παραιτηθεί εβδομάδες νωρίτερα.

Ηταν μια ακόμη περιπέτεια στην καριέρα του, στην οποία ο ίδιος θέλησε να δώσει χρώμα από τη Μαύρη Ηπειρο. Ισως το γεγονός πως όπως έχει δηλώσει, παιδικός του ήρωας ήταν ο Ταρζάν, να έπαιξε τον δικό του ρόλο για τις επαγγελματικές του επιλογές.

Η τελευταία με τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό κρύβει σαφώς πιο μεγάλη πρόκληση. Στην καρδιά της Αφρικής, η χώρα των 110 εκατομμυρίων βρίσκεται ένα βήμα από την πρόκρισή της στο Μουντιάλ της Αμερικής, παίρνοντας την πρόκριση για τα διηπειρωτικά playoffs του Μαρτίου, αποκλείοντας στα πέναλτι τη Νιγηρία.

Για δεύτερη φορά μετά το 1974, όταν και πήρε μέρος στο Παγκόσμιο Κύπελλο ως Ζαΐρ, η πρώην γαλλική αποικία ζει το όνειρό της και για αυτό υπεύθυνος είναι ο 49χρονος τεχνικός από τη Βαλάνς στον γαλλικό Νότο. Για τον ίδιο μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελέσει τη δικαίωση μιας 15χρονης ενασχόλησης και έντονης προσπάθειας για την ανάπτυξη του αφρικανικού ποδοσφαίρου. Από την Ακτή Ελεφαντοστού στο Καμερούν και την Τυνησία και ύστερα από ένα πέρασμα από τα Εμιράτα, ακολούθησαν η Αγκόλα, η Αλγερία, το Μαρόκο και η Αίγυπτος. Σε όλα αυτά τα κράτη, προπόνησε ομάδες στις οποίες δύσκολα κάποιος Ευρωπαίος θα έβρισκε καταφύγιο.

Ιγκορ Τιάγκο: Ο κτίστης που θέλει να πάει Μουντιάλ

Στην Ουγκάντα ο μηνιαίος μισθός του έφτανε τις 25.000 δολάρια. Η Ομοσπονδία του έκανε πολυετές συμβόλαιο με στόχο να αναδιαρθρώσει το άθλημα από τη βάση.

Ενα χρόνο αργότερα οι «Cranes» είχαν προκριθεί στο Κύπελλο Εθνών Αφρικής νικώντας το Πράσινο Ακρωτήριο και ήταν υποψήφιοι μαζί με πέντε άλλα συγκροτήματα για το βραβείο της καλύτερης εθνικής Ομάδας της Χρονιάς της CAF 2018.

«Το Μουντιάλ κάποτε στην Αφρική»

«Χρειάζεται πάθος, αγάπη και αφοσίωση γι αυτό που κάνεις. Εχω εργαστεί για πολύ καιρό στην Αφρική και γνωρίζω πολλά για το τι πρέπει να γίνει και να αναπτυχθεί», έλεγε και μέσα στις προτεραιότητές του ανέφερε την έλλειψη γηπέδων. «Δυστυχώς, ορισμένες δομές, δεν βρίσκονται στο επίπεδο που θα έπρεπε. Για αυτό είναι πιο δύσκολο στην Αφρική να έχουμε αποτελέσματα». Το Μπενίν, η Κένυα και η Μαδαγασκάρη ήταν μεταξύ των αρκετών εθνών που αναγκάστηκαν να φιλοξενήσουν αγώνες προκριματικών του Africa Con 2025 σε ουδέτερες εγκαταστάσεις, αφού δεν πληρούσαν τις απαιτήσεις της CAF για διεθνείς αγώνες.

Ανεξάρτητα αν το Κονγκό καταφέρει να προκριθεί ή όχι στο Μουντιάλ «το επίπεδο του αθλήματος βελτιώνεται», δήλωσε ο 48χρονος στο BBC. «Υστερα από τόσα χρόνια στην Αφρική, είδα αλλαγές στην Caf, στις ομοσπονδίες, στις ακαδημίες. Ξέρω ότι μια φορά σίγουρα μια αφρικανική ομάδα θα κερδίσει το Παγκόσμιο Κύπελλο, επειδή έτσι κι αλλιώς είναι προορισμένο για το αφρικανικό ποδόσφαιρο. Αλλά πρέπει να συνεχίσουμε να χτίζουμε στάδια και προπονητικά γήπεδα για να βοηθήσουμε τους προπονητές και τους παίκτες να προσφέρουν ένα καλό θέαμα και να πετύχουν καλά αποτελέσματα», ανέφερε μετά τη σπουδαία νίκη επί της Νιγηρίας.

Το παιχνίδι είχε όλα τα στοιχεία ενός μεγάλου τελικού. Η Νιγηρία μπήκε δυνατά και μόλις στο 3’ άνοιξε το σκορ με τον Φρανκ Ονιέκα, όμως το Κονγκό αντέδρασε άμεσα. Στο 32’ ο Μεσάκ Ελία ισοφάρισε και από εκείνο το σημείο και έως το τέλος της παράτασης, οι δύο ομάδες πάλεψαν σκληρά.

Στη «ρωσική ρουλέτα» των πέναλτι, ο Ντεσάμπρ εμπιστεύθηκε το ένστικτό του αλλά και του αναπληρωματικού τερματοφύλακά του Τίμοθι Φαγιουλού. Στην πραγματικότητα, σεβάστηκε την κουλτούρα, τις τελετουργίες ίσως και τις δοξασίες των Αφρικανών.

Λίγο πριν από τη διαδικασία των πέναλτι, αντικατέστησε τον βασικό του τερματοφύλακα, Λιονέλ Μπασί-Ενζαού, και έριξε στη μάχη τον αναπληρωματικό, Τίμοθι Φαγιουλού. Δεν το έκανε γιατί έχει κάποια ειδική ικανότητα στις αποκρούσεις πέναλτι. Αλλωστε την περασμένη σεζόν, στα πέντε πέναλτι που εκτελέστηκαν στην εστία του, μάζεψε και τις πέντε φορές την μπάλα από τα δίχτυα του. Το έκανε διότι όπως του εκμυστηρεύτηκε πριν από το παιχνίδι, είχε δει το προηγούμενο βράδυ όνειρο πως ο αγώνας θα οδηγείτο στα πέναλτι και είχε δει και πού ακριβώς θα σουτάρουν οι παίκτες της Νιγηρίας. Αυτό που ονειρεύτηκε συνέβη πραγματικά και πλέον μένει ένα μόνο παιχνίδι-τελικός στο Μεξικό (είτε με την Τζαμάικα, είτε με τη Νέα Καληδονία) για να ολοκληρωθεί ο θρίαμβος αφήνοντας τον αντίπαλο να μιλάει πως έγιναν «βουντού» στην ομάδα του.

Γιατί ο Μάτα δεν μπορεί να σταματήσει το ποδόσφαιρο

Εξαγωγή ταλέντων, πίστη στους παλιούς

Το 2022 ήταν η χρονιά που ανέλαβε τον πάγκο του Κονγκό, αντικαθιστώντας τον γνώριμο μας Εκτορ Κούπερ, που δεν κατάφερε την πρόκριση στο Παγκόσμιο Κύπελλο. Το συμβόλαιό του ήταν τετραετές, με μοναδικό στόχο να οδηγήσει τη χώρα στα τελικά του τουρνουά. Η πίστη του πως κάποια στιγμή μια ομάδα από την Αφρική θα σηκώσει το βαρύτιμο τρόπαιο, μπορεί να μοιάζει περισσότερο με ευχολόγιο αλλά δεν είναι. Η εξαγωγή ταλέντων προς την Ευρώπη συνεχίζει να κινείται με τους ίδιους υψηλούς ρυθμούς και μάλιστα έχοντας περισσότερες μαθησιακές βάσεις.

Παρ’ άλα αυτά ο ίδιος βασίστηκε σε έμπειρους ποδοσφαιριστές, όπως οι πρώην του Ολυμπιακού Σεντρίκ Μπακαμπού (34) και Αρτούρ Μαζουακού (32), ο 31χρονος Σανσέλ Μπεμπά και οι συνομήλικοί του Λιονέλ Μ’Πασί και Φιστόν Μαγελέ.

Είναι ενδεικτική η περίπτωση του Μπεμπά ο οποίος δεν έπαιξε καθόλου ποδόσφαιρο σε συλλογικό επίπεδο την περασμένη σεζόν λόγω μιας δικαστικής διαμάχης του με τη Μαρσέιγ, όμως ο Ντεσάμπρ παρέμεινε πιστός στον έμπειρο αμυντικό που έχει αγωνιστεί μεταξύ άλλων σε Νιούκαστλ, Πόρτο και τώρα στη Λιλ.

Η Λ.Δ. του Κονγκό συνεχίζει να ζει. Ονειρεύεται. Και αφού επιζεί από τις καταιγίδες του εμφυλίου που την πλήττουν ανά περιόδους, τίποτα δεν φαίνεται πια αδύνατο. Ο Ντεσάμπρ έχει ανακαλύψει το ποδοσφαιρικό «χρυσάφι» που κρύβει η χώρα και αυτό του αρκεί.