Σε δημόσια ανάδειξη της μνήμης και σε πολιτική–διπλωματική δράση για την υπόθεση του Ποντιακού Ελληνισμού κάλεσε η δημοσιογράφος και πολιτικός Κατερίνα Νοτοπούλου, τιμώντας την Κυριακή τη μνήμη του Νίκου Καπετανίδη, σε ανάρτησή της στο Facebook.
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Στο ίδιο μήνυμα που μοιράστηκε, η πολιτικός πρόσθεσε σε ετικέτα τον πρόεδρο του Σωματείου Δράσης “Νίκος Καπετανίδης” και δημοσιογράφο της ΕΡΤ Γιώργο Γεωργιάδης, ο οποίος επανέφερε προτάσεις για πρακτικά βήματα μνήμης και δικαίωσης.
Η Νοτοπούλου υπενθύμισε ότι ο Νίκος Καπετανίδης, Πόντιος δημοσιογράφος και πνευματική φυσιογνωμία της εποχής του, «στάθηκε όρθιος απέναντι στη βαρβαρότητα», καταγράφοντας και αποκαλύπτοντας τις σκληρές πραγματικότητες που πλήγωσαν τον Πόντο. Όπως αναφέρει στο κείμενό της, ο Καπετανίδης καταδικάστηκε σε θάνατο και εκτελέστηκε δια απαγχονισμού στις 21 Σεπτεμβρίου 1921 στα «ψευδοδικαστήρια της Αμάσειας», μαζί με εξήντα οκτώ ακόμα Πόντιους.
«Ο Καπετανίδης δεν λύγισε μπροστά στις απειλές, δεν σιώπησε μπροστά στο ψέμα», τονίζει η ανάρτηση, υπενθυμίζοντας ότι η δημοσιογραφία όταν υπηρετεί την αλήθεια «γίνεται πράξη ανθρωπιάς και ελευθερίας». Η δημόσια τοποθέτηση συνδυάστηκε με έκκληση για ουσιαστικές πρωτοβουλίες: «Έχουμε δικαίωμα στην αναγνώριση του τι συνέβη. Έχουμε όμως και υποχρέωση να αγωνιστούμε. Δεν αρκούν τα μνημόσυνα».
Κεντρικό αίτημα της Νοτοπούλου αποτελεί η δημιουργία του Μουσείου Ποντιακού και Ελληνικού Πολιτισμού στο στρατόπεδο Παύλου Μελά, ένα έργο που χαρακτηρίζει αναγκαίο για τη διαφύλαξη της ιστορικής μνήμης και την εκπαιδευτική ενημέρωση των νεώτερων γενεών. Παράλληλα, επικαλούμενη την πρόταση του Γεωργιάδη, ζήτησε «να ξεθαφτούν τα αρχεία» και να τοποθετηθεί «πλάκα μνήμης με τα ονόματα των εκτελεσθέντων», ως βήματα που θα οδηγήσουν σε πραγματική αναγνώριση και, κατά το δυνατόν, σε δικαιοσύνη.
Ο Γιώργος Γεωργιάδης, στο ίδιο πλαίσιο, επαναφέρει την ανάγκη για συστηματική καταγραφή και δημόσια προβολή των στοιχείων που αφορούν τις διώξεις και τις εκτελέσεις των Ποντίων της εποχής. Η πρωτοβουλία φέρνει στο επίκεντρο έναν ευρύτερο προβληματισμό: πώς η κοινωνία και οι θεσμοί τιμούν και διαφυλάσσουν μνήμες που συνδέονται με συλλογικά τραύματα, πέρα από τις τιμητικές τελετές.
Η ανάρτηση έχει ήδη συγκεντρώσει την προσοχή της τοπικής κοινότητας και των ποντιακών φορέων, που παρακολουθούν την πρωτοβουλία ως ευκαιρία για ενίσχυση της δημόσιας συζήτησης γύρω από την αναγνώριση των ιστορικών γεγονότων και τη μορφή που αυτή πρέπει να πάρει. Στο κείμενό της η Νοτοπούλου τονίζει: «Στηρίζουμε κάθε προσπάθεια που αναδεικνύει την ιστορική μνήμη. Η θυσία του Νίκου Καπετανίδη αποτελεί σύμβολο ελευθεροφροσύνης και δημοκρατικής αξιοπρέπειας. Αιωνία του η μνήμη».
Το κάλεσμα για μετατροπή της μνήμης σε δράση —μέσω μουσείου, αρχείων και μνημείων— επανατοποθετεί στην ημερήσια ατζέντα μια σειρά από ζητήματα πολιτιστικής πολιτικής και ιστορικής ευθύνης, με προεκτάσεις στην εκπαιδευτική πολιτική, στην τοπική πολιτιστική ανάδειξη και στη διπλωματική προσπάθεια διεθνούς ενημέρωσης για τα γεγονότα. Οι πρωτοβουλίες που προτείνονται αναμένεται να θέσουν σε κίνηση δημόσιες συζητήσεις και, ενδεχομένως, θεσμικές απαντήσεις εντός των επόμενων μηνών.
Ο Χρήστος Κωνσταντινίδης είναι δημοσιογράφος ποντιακής καταγωγής. Οι πρόγονοί του προέρχονται από το Κοιλάδι Τραπεζούντας, το Χαμσίκιοϊ Ματσούκας και τη Θεοδοσιούπολη (Ερζερούμ).
