Μια πολύ δυναμική ανάρτηση έκανε ο Ομέρ Ασάν με αφορμή την απέλαση του Έλληνα δημοσιογράφου και συγγραφέα Νίκου Ασλανίδη από τις τουρκικές αρχές, την Παρασκευή 17 Οκτωβρίου 2025, χαρακτηρίζοντάς τον ανεπιθύμητο και επικίνδυνο.
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Ο Ασάν, γνωστός για τη δράση του υπέρ της πολιτιστικής συνύπαρξης Ελλήνων και Τούρκων του Πόντου, κατήγγειλε δημόσια το γεγονός, χαρακτηρίζοντάς το «παράλογο και ντροπιαστικό για μια χώρα του 21ου αιώνα».
«ΝΙΚΟΣ ASLANIDIS’e YASAK!» – «Απαγόρευση εισόδου στον Νίκο Ασλανίδη»
Σε ανάρτησή του στα τουρκικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Ομέρ Ασάν έγραψε: «Χθες έμαθα πως ακόμη ένας φίλος μου προστέθηκε στη λίστα εκείνων που απαγορεύεται να μπουν στην Τουρκία. Ονομάζεται Νίκος Ασλανίδης, κατάγεται από την Όλασα της Ματσούκας, είναι γνωστός δημοσιογράφος και ντοκιμαντερίστας στην Ελλάδα. Τον γνώρισα το 2010 στη Θεσσαλονίκη, όταν γύριζα το ντοκιμαντέρ μου για τη Μικρασιατική Ανταλλαγή με τη στήριξη του τουρκικού Υπουργείου Πολιτισμού. Μου αφηγήθηκε τότε την ιστορία της οικογένειάς του που ήρθε πρόσφυγας από τον Πόντο. Έμεινα άφωνος. Έκτοτε, όπου κι αν πήγαινε στην Τουρκία, τον αγκάλιαζαν με αγάπη. Και τώρα, αυτός ο φίλος μου απελάθηκε χθες, ενώ ταξίδευε προς την Κωνσταντινούπολη μαζί με ομάδα δημοσιογράφων.»
Ο Τούρκος εκδότης τόνισε ότι δεν είναι η πρώτη φορά που πολίτες ποντιακής καταγωγής ή απόγονοι προσφύγων από την Τραπεζούντα και τα περίχωρα αντιμετωπίζουν παρόμοιες απαγορεύσεις: «Εδώ και καιρό, άνθρωποι που κατάγονται από την Τραπεζούντα ή τα χωριά της και θέλουν να επισκεφθούν την Τουρκία “φακελώνονται” και επιστρέφονται στα σύνορα. Έχει αναπτυχθεί μια “Ποντιακή φοβία” μέσα στην τουρκική πολιτική, λόγω των συζητήσεων περί γενοκτονίας. Όποιος θεωρείται ότι συνδέεται με αυτές τις θέσεις, απαγορεύεται να έρθει, λες και θα έρθει να εξαπατήσει τους κατοίκους της Τραπεζούντας. Πρόκειται για μια γελοία και θλιβερή πρακτική».
Ο Ασάν υπογράμμισε την αντίφαση αυτής της πολιτικής: «Ενώ εκατομμύρια Τούρκοι περνούν κάθε χρόνο τα σύνορα για διακοπές στην Ελλάδα, η Τουρκία απαγορεύει την είσοδο σε ανθρώπους που θέλουν απλώς να γνωρίσουν τις ρίζες των προγόνων τους. Είναι ντροπή!»
Η συγκλονιστική μαρτυρία του Νίκου Ασλανίδη για τη Μικρασιατική Ανταλλαγή
Ο Ομέρ Ασάν, στην ίδια ανάρτηση, θυμήθηκε τη συνέντευξη που του είχε παραχωρήσει ο Νίκος Ασλανίδης το 2010 για το ντοκιμαντέρ του: «Ο παππούς μου, Νίκος Ασλανίδης, ήταν από την Ολάσα της Ματσούκας. Ο πατέρας της μητέρας μου, Γιώργος Κουβατζίδης, ήταν από τη Σάντα. Ο παππούς μου είχε ένα μικρό μαγαζί έξω από την Ολάσα, όπου πουλούσε αυγά και καπνό – το “σούπερ μάρκετ” της εποχής. Το 1923, με τη Μικρασιατική Ανταλλαγή, έφυγε από την Τραπεζούντα για τη Θεσσαλονίκη. Το ταξίδι κράτησε τρεις μήνες. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού πέθαναν και τα επτά του παιδιά από τύφο πάνω στο πλοίο. Όταν έφτασαν στην Καλαμαριά, η γυναίκα του πέθανε από τη θλίψη. Έμεινε μόνος. Έναν χρόνο αργότερα ξαναπαντρεύτηκε, και –σαν θαύμα– απέκτησε πάλι επτά παιδιά, στην ίδια σειρά φύλου με τα πρώτα. Στα νέα παιδιά έδωσε τα ίδια ονόματα με εκείνα που χάθηκαν».
Ο δημοσιογράφος περιέγραφε πως μεγάλωσε ακούγοντας αυτή την ιστορία γύρω από τη σόμπα, «σαν παραμύθι», όπως έλεγε, και ότι πολλοί Έλληνες επισκέπτονται ακόμη τον Πόντο «όχι για να διεκδικήσουν σπίτια, αλλά για να αισθανθούν τη γη των προγόνων τους».
«Πολλοί μας ρωτούν ‘τι δουλειά έχετε εκεί; Θέλετε να πάρετε πίσω τα σπίτια σας;’. Μα όχι, δεν ζούμε πια έτσι. Δεν θα μπορούσαμε να ζήσουμε εκεί. Μόνο να δούμε μπορούμε, να πάρουμε λίγο χώμα, λίγο πέτρα και να γυρίσουμε πίσω».
Ένα πολιτισμικό μήνυμα απέναντι στην καχυποψία
Η ανάρτηση του Ομέρ Ασάν, που κοινοποιήθηκε εκτενώς στα τουρκικά και ελληνικά κοινωνικά δίκτυα, προκάλεσε έντονη συζήτηση στην Τουρκία, ειδικά στους κύκλους της διανόησης και των δημοσιογράφων που αντιδρούν στην αυξανόμενη πολιτική καχυποψία έναντι Ελλήνων ποντιακής καταγωγής.
Ο Ασάν –ο ίδιος Πόντιος στην καταγωγή και συγγραφέας του βιβλίου “Pontus Kültürü” που κάποτε είχε απαγορευτεί στην Τουρκία– υπενθύμισε με νόημα: «Δεν είναι η Τραπεζούντα το πρόβλημα. Είναι ο φόβος απέναντι στην ιστορική μνήμη. Και αυτός ο φόβος δεν αρμόζει σε έναν σύγχρονο λαό».
Η υπόθεση του Νίκου Ασλανίδη έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά περιστατικών απαγορεύσεων εισόδου σε Έλληνες ποντιακής καταγωγής, που επιχειρούν να επισκεφθούν τα πατρογονικά τους εδάφη, προκαλώντας νέο κύμα αντιδράσεων και προβληματισμού σε Αθήνα και Κωνσταντινούπολη.
Ο Χρήστος Κωνσταντινίδης είναι δημοσιογράφος ποντιακής καταγωγής. Οι πρόγονοί του προέρχονται από το Κοιλάδι Τραπεζούντας, το Χαμσίκιοϊ Ματσούκας και τη Θεοδοσιούπολη (Ερζερούμ).
